Quảng cáo Google khiến người Mỹ ‘phát điên’: Tưởng tượng các nhà lập quốc dùng AI viết Tuyên ngôn Độc lập

Google vừa tung ra một đoạn quảng cáo cho Google Workspace khiến không ít người xem phải lắc đầu ngán ngẩm. Đoạn clip mở đầu với ý tưởng “dự án nhóm, nhưng là năm 1776” — tưởng tượng cảnh các nhà lập quốc (founding fathers) của nước Mỹ sử dụng bộ công cụ cộng tác của Google và trợ lý AI Gemini để cùng nhau soạn thảo bản Tuyên ngôn Độc lập nổi tiếng.

Theo kịch bản quảng cáo, Benjamin Franklin nhắn tin cho Thomas Jefferson để hỏi tiến độ bản dự thảo. Jefferson chụp ảnh văn bản viết tay rồi dùng AI để chuyển thành văn bản trong Google Docs. Sau đó, Franklin và John Adams tham gia chỉnh sửa ở chế độ đề xuất (suggestion mode), Gemini giúp tìm thời gian họp phù hợp, ghi chú lại nội dung trong một cuộc gọi Google Meet. Cuối cùng, công cụ tạo ảnh AI có tên Nano Banana còn “sáng tạo” ra một mẫu quốc huy cho nước Mỹ — nhưng thay vì đại bàng, biểu tượng lại là… con gà tây (có lẽ đây mới là lựa chọn trung thực hơn, theo lời châm biếm của tác giả bài viết gốc).

Chi tiết gây tranh cãi: Hỏi ý kiến AI về việc trao quyền chỉnh sửa cho Vua George III

Điều khiến dư luận Mỹ nổi giận nhất nằm ở đoạn cuối, ngay trước khi pháo hoa xuất hiện trên màn hình: các nhà lập quốc hỏi Gemini xem có nên cấp quyền chỉnh sửa văn bản (edit access) bản Tuyên ngôn Độc lập cho Vua George III của Anh hay không.

Theo tác giả bài viết gốc trên The Verge, chi tiết này “đủ để khiến người Mỹ thuộc mọi khuynh hướng chính trị muốn ném điện thoại qua cửa sổ” — bởi lẽ Tuyên ngôn Độc lập ra đời chính là để cắt đứt hoàn toàn quan hệ với hoàng gia Anh, chứ không phải để xin phép hay tham khảo ý kiến của vị vua mà nước Mỹ đang muốn ly khai. Tác giả còn đặt câu hỏi mỉa mai: không biết Gemini sẽ trả lời thế nào nếu các nhà lập quốc hỏi về quyền bầu cử của phụ nữ, chế độ nô lệ, hay học thuyết “Vận mệnh hiển nhiên” (Manifest Destiny) — những vấn đề lịch sử nhạy cảm và đầy tranh cãi của nước Mỹ thời kỳ đầu.

Giới chuyên môn: AI không phải công cụ phù hợp cho hoạt động chính trị hay sáng tác

Không chỉ người dùng thông thường, giới học thuật cũng lên tiếng chỉ trích. Angus Johnston, giáo sư lịch sử tại Đại học CUNY (New York, Mỹ), bình luận trên mạng xã hội Bluesky rằng: “Ngay cả trong một tình huống giả tưởng mang tính hài hước, cũng không thể biện minh rằng AI là công cụ hữu ích cho hoạt động tổ chức chính trị, viết lách, hay sự cộng tác giữa con người.”

Tác giả bài viết gốc — Terrence O’Brien, biên tập viên cuối tuần của The Verge — thẳng thắn nhận định rằng toàn bộ đoạn quảng cáo này là một quyết định thiếu khôn ngoan, sến súc và đơn giản là ngớ ngẩn (“ill-advised, corny, and just plain dumb”). Đây là quan điểm cá nhân của tác giả, phản ánh làn sóng phản ứng tiêu cực từ cộng đồng mạng đối với cách Google lồng ghép hình ảnh lịch sử thiêng liêng của nước Mỹ vào một chiến dịch quảng bá sản phẩm công nghệ.

Đối với độc giả Việt Nam, câu chuyện này là một lời nhắc nhở thú vị về ranh giới giữa marketing sáng tạo và sự nhạy cảm văn hóa — lịch sử. Việc các thương hiệu công nghệ lớn tận dụng AI để tạo nội dung quảng cáo ngày càng phổ biến, nhưng nếu không cân nhắc kỹ bối cảnh và cảm xúc của người xem, những ý tưởng tưởng chừng sáng tạo có thể phản tác dụng nghiêm trọng, gây phẫn nộ thay vì thiện cảm với thương hiệu.

Nguồn tham khảo: AI | The Verge — Biên tập bởi Cà Phê AI.